Rodzinny dekalog bezpieczeństwa

W obliczu nieprzewidzianych sytuacji, takich jak klęski żywiołowe, awarie czy przerwy w komunikacji, bezpieczeństwo rodziny zależy od wcześniejszego przygotowania. Podstawą jest opracowanie prostego, ale skutecznego planu działania, który jasno określi zasady postępowania w chwili kryzysu.

Warto zawczasu ustalić najważniejsze informacje – dane kontaktowe, miejsca spotkań w pobliżu i poza miejscowością zamieszkania – oraz regularnie je ćwiczyć i aktualizować z domownikami. Taki „dekalog rodzinny” staje się fundamentem poczucia bezpieczeństwa i daje pewność, że nawet w trudnych warunkach każdy będzie wiedział, co robić.

Plan rodzinny: jak działać razem

• Rozmowa z domownikami o potencjalnych zagrożeniach i sposobach postępowania.
• Wyznaczenie najbezpieczniejszych miejsc w domu oraz ustalenie miejsca kontaktowego po przypadkowym rozdzieleniu.
• Przygotowanie kopii ważnych dokumentów.
• Wspieranie bliskich, szczególnie osób starszych, chorych i niesamodzielnych.

Dekalog bezpieczeństwa

1. Korzystaj z wiarygodnych źródeł informacji, przede wszystkim rządowych. 
2. Opracuj i przećwicz rodzinny plan kryzysowy na wypadek różnych zagrożeń, konieczności ewakuacji i ewentualnego rozdzielenia.
3. Przygotuj domowe zapasy na minimum 3 dni i regularnie je przeglądaj.
4. Skompletuj apteczkę z lekami. Naucz się udzielać pierwszej pomocy. 
5. Regularnie rób lub zlecaj przeglądy instalacji: elektrycznej, gazowej, wentylacyjnej i kominowej.
6. Dla dzieci i seniorów przygotuj identyfikatory z imieniem, nazwiskiem i telefonem kontaktowym. 
7. Jeżeli masz zwierzęta, zaczipuj je lub oznakuj.
8. Sprawdź, gdzie jest najbliższe miejsce schronienia.
9. Skompletuj plecak ewakuacyjny.
10. Słuchaj poleceń służb i współdziałaj z innymi.

Schronienie i ewakuacja: kiedy i jak opuścić zagrożony teren

Informacje o lokalizacji miejsc schronienia znajdziesz w urzędzie gminy, jednostce Państwowej lub Ochotniczej Straży Pożarnej oraz na stronie pl/kgpsp.

• Jeśli nie możesz ukryć się w oznaczonym miejscu schronienia, zostań w domu, z dala od okien, przy ścianach nośnych, w centralnych pomieszczeniach.
• Jeśli jesteś poza domem, szukaj miejsc, które zapewniają przynajmniej minimum ochrony (najniższe kondygnacje budynków, w tym piwnice, garaże podziemne, tunele, przejścia podziemne). Nawet zwykłe zagłębienia terenu zapewniają lepszą ochronę niż przebywanie na otwartej przestrzeni.
• Schronienie w domu: Wyznaczenie najbezpieczniejszych miejsc w domu, np. piwnica, daleko od okien.
• Przygotowanie do ewakuacji: Zabezpieczenie domu (zakręcenie zaworów wody i gazu, odłączenie urządzeń elektrycznych, usunięcie produktów z lodówki, zamknięcie drzwi na klucz).
• Postępowanie podczas ewakuacji: Zabranie plecaka ratunkowego, odpowiednie ubranie (na "cebulkę", unikanie barw wojskowych), podróżowanie jednym samochodem z rodziną.
• Zasady zachowania się w tłumie.

Atak z powietrza

Kiedy usłyszysz sygnał alarmowy, idź ustaloną wcześniej drogą ewakuacyjną do miejsca schronienia. Zabierz ze sobą plecak ewakuacyjny. Unikaj wind, idź schodami. Schronienie, do którego się udajesz, powinno być bez okien, mieć grube ściany, gruby strop, dostęp do powietrza i wyjście awaryjne.

• Jeśli na otwartym terenie usłyszysz eksplozję, padnij na ziemię– najlepiej w zagłębieniu – i osłoń głowę.
• Nie wychodź ze schronienia
• Nie przeciążaj linii telefonicznych – korzystaj z SMS-ów.
• Pomóż innym – sprawdź, kto wokół Ciebie potrzebuje wsparcia.

Podstawowe zasoby domowe na czas kryzysu: gdy zabraknie prądu, wody, światła

• Woda: Konieczność posiadania zapasów wody i żywności. Zaleca się posiadanie butelkowanej wody i możliwość jej magazynowania, a także zaopatrzenie się w filtry do wody.
• Żywność: Produkty o długim terminie przydatności do spożycia, które można jeść na zimno (batoniki, konserwy, dania gotowe), z uwzględnieniem racjonowania. Słodycze mogą stanowić dużą dawkę energii.
• Oświetlenie i ogrzewanie: Tradycyjne świeczki, powerbanki, zapasy energii, baterie, latarki. Można pomyśleć o kuchenkach gazowych lub na paliwo stałe do przygotowywania posiłków.
• Apteczka domowa i higiena: Środki opatrunkowe, lekarstwa, witaminy, środki odkażające. Podstawy higieny w kryzysie.

Plecak ewakuacyjny: twoja gotowość do działania poza domem

Istota przygotowania plecaka ewakuacyjnego, aby zaoszczędzić czas i mieć wszystko, co potrzebne w pierwszych dniach poza domem.

Zawartość plecaka:

• Nawigacja: busola i mapa.
• Dokumenty: dowód osobisty, paszport, prawo jazdy, ważne skany (w wodoodpornych pojemnikach), pieniądze.
• Apteczka z podstawowym wyposażeniem: plastry, leki przeciwbólowe, leki na choroby przewlekłe, folia NRC, plastry chemiczne (grzejące).
• Dodatkowe wyposażenie: filtr na wodę, ciepła kurtka puchowa, radio na baterie.
• Żywność z długim terminem przydatności do spożycia.

Zalecenie, aby każdy domownik miał oddzielny, gotowy plecak.

Zajrzyj także do kolejnej zakładki na naszej stronie, poświęconej w całości tematowi jak spakować plecak ewakuacyjny.

Komunikacja w kryzysie: jak unikać dezinformacji i korzystać z oficjalnych źródeł

• Rozpoznawanie dezinformacji: Konieczność weryfikowania wiadomości i nieulegania emocjom, ponieważ informacja może być bronią.
• Wiarygodne źródła: Korzystanie z oficjalnych kanałów administracji państwowej, służb bezpieczeństwa, w tym Alertu RCB oraz Regionalnego Systemu Ostrzegania (RSO).
• Sygnały alarmowe: Znaczenie sygnałów alarmowych (np. ciągły dźwięk syreny trwający 3 minuty) i komunikatów ostrzegawczych.

Zagrożenia cbrn (chemiczne, biologiczne, radiologiczne, jądrowe): podstawowe zasady działania

• Ogólne zasady: Jak najszybsze opuszczenie skażonego obszaru, poruszanie się w odwrotnym kierunku niż wiatr, ochrona dróg oddechowych i skóry. Po powrocie: prysznic, czyste ubrania, uszczelnienie okien i wentylacji.
• Zagrożenia chemiczne: Nie dotykać i nie wąchać podejrzanych substancji, zamknąć okna i wyłączyć wentylację. W przypadku oparzenia chemicznego: spłukiwać wodą, a następnie zastosować odpowiednie płyny neutralizujące (zasadowe lub kwaśne) i wezwać lekarza.
• Zagrożenia biologiczne: W przypadku podejrzanej przesyłki: nie naruszać zawartości, umieścić w szczelnym worku, umyć ręce, zawiadomić służby, sporządzić spis osób mających kontakt. Przy alarmie: wyłączyć klimatyzację, zamknąć i uszczelnić otwory, przygotować wilgotne tampony, unikać jedzenia/palenia.
• Zagrożenia radiologiczne i jądrowe: Schronienie w piwnicy lub pomieszczeniu z grubymi ścianami, daleko od okien. W przypadku zalecenia przez służby, przyjęcie jodku potasu w celu ochrony tarczycy. Po zdarzeniu: zdjąć i zapakować ubranie, wziąć prysznic, nie jeść i nie pić niczego, co mogło zostać skażone.

Zagrożenia specyficzne: wybuch i strzały z broni palnej

• Działania prewencyjne (wybuch): Zwracanie uwagi na podejrzane przedmioty i nietypowe zachowania, nie dotykanie, informowanie Policji (112).
• W trakcie wybuchu: Padnięcie na ziemię i zakrycie głowy rękami, znalezienie schronienia.
• W czasie strzelaniny: Uciekaj (jak najdalej), ukryj się (za murami, konstrukcjami, wycisz telefon), walcz (jeśli nie ma innej opcji).

Pierwsza pomoc: podstawy ratowania życia

• Przypomnienie zasad udzielania pierwszej pomocy: zatrzymywanie krwawienia i wykonywanie sztucznego oddychania (resuscytacja).
• Postępowanie z osobą nieprzytomną (pozycja boczna ustalona).
• Jak wezwać pomoc (numer 112): podać miejsce, liczbę i rodzaj obrażeń, swoje dane.