Synoptycy ostrzegają, że w środę, 5 sierpnia temperatura powietrza w Sopocie może przekroczyć 30°C. Wraz ze wzrostem słupków rtęci rośnie ryzyko odwodnienia oraz przegrzania organizmu. Pamiętajmy, że udar słoneczny lub cieplny to stany zagrożenia zdrowia, a nawet życia. Oto kilka sposobów na przetrwanie upału w mieście oraz poradnik przygotowany przez specjalistów z MSWiA.
Upał meteorologiczny następuje, gdy temperatura powietrza przy powierzchni ziemi przekracza 30°C. Wbrew powszechnej opinii, najwyższa temperatura w ciągu dnia występuje między godziną 15.00 a 18.00, a nie w południe. Z kolei najwyższe, najbardziej zdradliwe promieniowanie UV notowane jest w godzinach 12.00–13.00. W tym czasie najlepiej unikać otwartych, nasłonecznionych przestrzeni.
Jak mieszkańcy i turyści mogą przetrwać ten gorący czas w Sopocie? Oto miejski przewodnik po sopockich punktach, w których można się ochłodzić.
Woda dla ochłody. Zdroje i mgiełki wodne
Naturalny cień i morska bryza
Działamy i apelujemy o rozwagę
Walka ze zmianami klimatycznymi i ochrona mieszkańców przed ekstremalną pogodą to dla Sopotu priorytety.
- Sadzimy nowe drzewa i krzewy, aby zminimalizować zjawisko tzw. miejskich wysp ciepła – mówi Michał Banacki, wiceprezydent Sopotu. - Tylko w ubiegłym roku posadziliśmy w mieście 87 drzew, 4500 krzewów, 4100 bylin oraz 38 000 kwiatów sezonowych. Powstało też 7 nowych zieleńców o powierzchni 140 metrów kwadratowych. Wszystko po to, aby ograniczyć skutki ocieplania klimatu. Dojrzała zieleń potrafi obniżyć temperaturę w mieście nawet o kilka stopni.
Wiceprezydent zwraca się również z gorącym apelem do mieszkańców:
- Wysokie temperatury to nie tylko kwestia dyskomfortu, ale przede wszystkim poważne wyzwanie dla naszego organizmu - mówi Michał Banacki. - Apeluję zwłaszcza do naszych seniorów, osób przewlekle chorych oraz rodziców małych dzieci o maksymalną ostrożność i stosowanie się do zasad bezpieczeństwa. Osoby starsze w czasie największego skwaru powinny bezwzględnie pozostać w domach. Jeśli wyjście jest absolutnie konieczne, pamiętajmy o przewiewnym nakryciu głowy, okularach przeciwsłonecznych i butelce wody w dłoni. Bardzo proszę też o sąsiedzką solidarność. Rozejrzyjmy się wokół, zapukajmy do starszej osoby mieszkającej obok, zapytajmy, czy nie potrzebuje zakupów lub pomocy.
Jak bezpiecznie przetrwać upał? Poradnik MSWiA
Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji przygotowało oficjalny poradnik z zasadami postępowania podczas fal upałów. Poznaj kluczowe wytyczne, które pomogą ochronić zdrowie twoje, twoich bliskich oraz domowych zwierzaków.
Upał może doprowadzić do wystąpienia udaru słonecznego lub cieplnego, który jest stanem zagrażającym zdrowiu, a nawet życiu. Objawy udaru cieplnego to: zmęczenie, silne bóle i zawroty głowy, nudności, gorączka, szum w uszach, drgawki, wzrost temperatury ciała zagrażający życiu, większa częstotliwość bicia serca i oddechu.
Upał wpływa również na układ nerwowy człowieka. Wysokie temperatury mogą powodować ospałość, zdenerwowanie, a także wpływają na poziom koncentracji i efektywność pracy – musisz o tym pamiętać, np. prowadząc samochód.
Jeśli odczuwasz zawroty głowy, osłabienie, niepokój lub dotkliwe pragnienie i ból głowy, zadzwoń pod numer alarmowy (tel. 112). Jeśli to możliwe przenieś się w chłodne miejsce.
Jeżeli przyjmujesz leki, bądź w stałym kontakcie z lekarzem, aby sprawdzić jaki mają wpływ na termoregulację i równowagę wodno-elektrolitową.
Upał jest szczególnie niebezpieczny dla osób starszych i dzieci. Trzeba również zadbać o zwierzęta, gdyż wysoka temperatura także u nich może prowadzić do przegrzania organizmu. Pamiętaj, zwierzęta stałocieplne, które nie mają gruczołów potowych, regulują ciepłotę ciała innymi sposobami, np. psy wykorzystują odparowywanie śliny z jęzora podczas dyszenia. Dlatego, pozostawiając psa w samochodzie na słońcu, narażasz go na śmierć.
Jak chronić się przed upałem?
W ciągu dnia zamknij w domu okna i żaluzje, by ograniczyć napływ gorącego powietrza do pomieszczeń (szczególnie po stronie nasłonecznionej). Okna otwieraj nad ranem i na noc, kiedy temperatura jest niższa – jeżeli oczywiście warunki bezpieczeństwa na to pozwalają.
Noś lekką i przewiewną odzież z tkanin naturalnych, w jasnych kolorach. Wspomoże to właściwą termoregulację organizmu.
Unikaj skrajnych temperatur – jeżeli pracujesz w klimatyzowanych pomieszczeniach, nie wychodź od razu na zewnątrz, gdzie panuje upał – może to spowodować szok termiczny, zwłaszcza u starszych i bardzo młodych ludzi.
Ogranicz opalanie, ponieważ zbyt długie przebywanie na słońcu jest szkodliwe dla organizmu, który łatwo może ulec przegrzaniu, a skóra poparzeniu. Przebywaj na słońcu nie dłużej niż maksymalnie 2 godz. dziennie, stosując przy tym kremy ochronne.
Unikaj forsownego wysiłku fizycznego w najgorętszej porze dnia. Wysiłek fizyczny, jak np. bieganie, może doprowadzić do odwodnienia, skurczów mięśni spowodowanych odwodnieniem i utratą minerałów, przegrzaniem organizmu lub udaru cieplnego.
Będąc nad wodą pamiętaj, że nie wolno gwałtownie wchodzić do niej bezpośrednio po opalaniu – zanim zaczniesz pływać, opłucz ciało (twarz, klatkę piersiową) wodą do której wchodzisz i dopiero wtedy powoli się w niej zanurz.
Podróżując samochodem, częściej rób przerwy i odpoczywaj w zacienionych miejscach, aby złagodzić negatywny wpływ wysokiej temperatury na koncentrację.
Nawadniaj organizm – pij dużo wody, najlepiej niegazowanej
W upalne dni przygotowuj lekkie posiłki, bazujące na owocach i warzywach, które dostarczają organizmowi niezbędnych składników mineralnych i witamin. Unikaj tłustych, smażonych i wysokokalorycznych dań, które dodatkowo obciążają i tak zmęczony upałem organizm.
Wysokie temperatury sprzyjają rozwojowi bakterii salmonelli, dlatego unikaj pokarmów z surowych jajek, a także często i dokładnie myj ręce. Unikaj alkoholu, ponieważ sprzyja odwodnieniu organizmu.
Dzieci i zwierzęta
Pod żadnym pozorem nie zostawiaj dzieci i zwierząt w zaparkowanym pojeździe. Temperatura w nagrzanym samochodzie może przekraczać nawet do 50 - 60 °C.
Dzieci podczas upałów nie powinny wychodzić z domu. Jeżeli musisz wyjść, ubierz dziecko w lekką, przepuszczającą powietrze, jasną odzież. Pamiętaj o czapce, najlepiej z daszkiem.
Chroń dziecko przed słońcem, m.in. używając parasolki nad wózkiem nawet wtedy, kiedy ten stoi w ocienionym miejscu.
Podawaj dziecku letnie, lecz nie zimne napoje, w szczególności ziołowe i/lub owocowe herbatki, a także wodę mineralną lub sok. Kąp dziecko w letniej (nie zimnej!) wodzie.
Czytaj również: Podczas upałów pamiętajmy o zwierzętach
Seniorzy
Seniorzy podczas upałów nie powinni wychodzić z domu. Jeżeli jest to niezbędne, to koniecznie z nakryciem głowy.
Osoby starsze zwykle przyjmują większe ilości leków. Podczas upałów, gdy organizm się odwadnia, ich stężenie w organizmie może się zwiększyć nawet do zagrażającego życiu. W związku z tym, powinny one bardzo uważnie monitorować swoje samopoczucie, a przede wszystkim stosować się do zaleceń związanych z postępowaniem podczas upałów.
Warto wiedzieć
Podczas opalania stosuj kremy z filtrem SPF – (sun protection factor). Pamiętaj jednak, że kosmetyki z filtrem nie zapewniają pełnej ochrony. Zmniejszają jedynie ryzyko powstania poparzeń.
Stopnie ochrony:
Kosmetyki z filtrem zawsze nanoś na skórę przed wyjściem na słońce. Pamiętaj, że efektywność ochrony przed promieniowaniem UV spada z czasem. Pamiętaj, aby ponownie posmarować się kremem gdy się spocisz, po pływaniu, po wytarciu skóry ręcznikiem. Nanoś na skórę odpowiednią ilość kosmetyku – obrazowo – to około 6 łyżeczek na ciało dorosłego człowieka.
Czyste powietrze
Unia Europejska
Fundusze Krajowe